Početna Prolog Balkan i južnoslovenske zemlje

Balkan i južnoslovenske zemlje

Balkansko Poluostrvo je menjalo više puta ime, češće nego ma koja od evropskih geografskih celina.

Evroazijske osobine i stare civilizacije

Balkansko Poluostrvo je menjalo više puta ime, češće nego ma koja od evropskih geografskih celina. Ova su imena pozajmljivana bilo od civilizacija koje su se na njemu razvijale, ili od imena velikih carstava koja su se na njemu smenjivala.

Geografske osobine

Dokle evrazijski karakter Poluostrva proizilazi iz geografskog položaja i konfiguracije obala i egejskih ostrva, druge važne geografske crte vezuju se za kontinentalni blok Balkanskog Poluostrva, koji se nalazi na Severu od egejske oblasti. Ove su osobine isto tako jasno izražene kao i evrazijske.

Karakteri izolovanja i odvajanja

Suprotno osobinama spajanja i prožimanja, ove su geografske crte prepreka svima klimskim i biološkim uticajima, etničkom premeštanju i pokretima koji proizilaze iz ljudske akcije. Visoke oblasti izolovanja služile su kao masivne prečage.

Klima, tle i vegetacija

Balkansko Poluostrvo se nalazi između oblasti kontinentalne klime Centralne Evrope, oblasti stepske klime na Istoku, i oblasti mediteranske klime na Jugu i Zapadu. Ovi klimski tipovi produžuju se iz susednih oblasti na Balkansko Poluostrvo.

Egejska oblast

Prirodne oblasti predstavljaju velike geografske celine Balkanskoga Poluostrva. Ima i drugih, manjih, to su župe o kojima se u ovome pregledu ne možemo baviti.

Istočna ili balkanska oblast

Kontinentalni blok je uvek bio u većoj zavisnosti od suvozemnih komunikacija no od marinskih. Nikada nije imao intimne veze sa jelinskim delom; ove dve velike oblasti istoga Poluostrva ostajale su često strane jedna drugoj; njihove uzajamne veze su bile manje intimne nego pojedine od njih sa zemljama izvan Poluostrva.

Moravska oblast ili Šumadija

Protivno istočnoj ili balkanskoj, koja ima periferijski položaj i koja je u vezi naročito sa Rusijom i Malom Azijom, moravsko-vardarska oblast se odlikuje centralnim položajem na Poluostrvu i raznovrsnijim vezama.

Raška i makedonska oblast

Obuhvata vrlo visoke zemlje u kojima su razvođa za slivove Jadranskog, Egejskog i Crnog Mora. Ova razvođa nisu uvek planinski venci, već kašto ravnice i visoki baseni i time je olakšan saobraćaj između raznih krajeva centralnoga predela.

Dinarska i Pindsko-dinarska oblast

Ova oblast, regionalno shvaćena, ne poklapa se potpuno sa dinarskim i pindskim masivima, kako smo ih na prednjim stranama ograničili. Manja je od njih.

Pindska oblast

Ovo je najmanja od velikih prirodnih oblasti na Poluostrvu. Pruža se od Medovskog Zaliva do zaliva Arte.